Wat mij in Thailand iedere keer opvalt, is hoeveel van het dagelijks leven zich buiten afspeelt. Voor een winkel, naast een eetkraampje of gewoon langs de weg staan bijna altijd wel een paar stoelen.
Niet omdat er een terras is. Ook niet omdat je eerst iets moet bestellen. Die stoelen staan er gewoon. Op de ene zit iemand te eten. Op de andere kijkt iemand naar het verkeer. Een kind maakt huiswerk aan een klein tafeltje en iets verderop zit een oudere vrouw die precies lijkt te weten wat er in de hele straat gebeurt.
Soms probeer ik te ontdekken wie er eigenlijk in de winkel werkt. Dat is niet altijd eenvoudig. De een helpt een klant, de ander maakt eten klaar en weer iemand anders komt met een zak boodschappen aanlopen. Ondertussen wordt er gepraat, gelachen en voor een kind gezorgd. Het lijkt allemaal vanzelf in elkaar over te lopen.
In Nederland hebben we voor bijna alles een aparte plek. We werken op ons werk, eten thuis of in een restaurant en spreken met iemand af als onze agenda dat toelaat. Kinderen gaan naar school of de opvang en ouderen wonen vaak ergens anders. Alles is goed geregeld, maar ook behoorlijk van elkaar gescheiden.
In Thailand zie ik vaker verschillende generaties op dezelfde plek. Niet tijdens een speciaal familie-uitje, maar gewoon midden op een werkdag. De winkel is tegelijk werkplek, huiskamer, eetkamer en ontmoetingsplek. Als er gegeten wordt, schuift er iemand aan. En als er geen stoel meer vrij is, verschijnt er ergens vandaan nog een plastic krukje.
Natuurlijk weet ik ook dat wat ik als bezoeker zie niet het hele verhaal vertelt. Ook in Thailand zijn mensen eenzaam. Ook daar zijn families waarin het niet goed gaat en mensen die er alleen voor staan. Ik wil van een paar stoelen langs de weg geen romantisch verhaal maken waarin iedereen altijd voor elkaar zorgt. Maar wat ik wel zie, is dat samenzijn hier zichtbaarder is.
Mensen zitten niet allemaal achter hun eigen voordeur. Ze komen elkaar tegen zonder dat daar eerst een afspraak voor in de agenda hoeft te staan. Ze eten, werken, praten en wachten op dezelfde plek. Soms zeggen ze weinig en zitten ze gewoon naast elkaar. Je hoeft niet altijd een diep gesprek te voeren om iemand het gevoel te geven dat hij erbij hoort. Alleen al het feit dat er plaats voor je wordt gemaakt, kan genoeg zijn.
Wij zijn in Nederland goed in organiseren. Als we meer contact in een wijk willen, maken we een plan, zoeken we een ruimte en plannen we een bijeenkomst. Daarna sturen we een uitnodiging waarop mensen zich voor een bepaalde datum kunnen aanmelden. In Thailand lijkt het soms eenvoudiger te gaan. Er wordt gewoon een stoel bijgezet.
Misschien hoeven we niet alles van Thailand over te nemen. Dat zou ook helemaal niet bij ons passen. Maar een extra stoel voor de deur lijkt me eigenlijk nog niet zo’n slecht begin.
Erica de Winter